شکستگی پلاتوی تیبیا از جمله شکستگیهای داخل مفصلی زانو است که به دلیل درگیری سطح مفصل، روند درمان پیچیدهای دارد. شدت و نوع آسیب در بیماران مختلف متفاوت است و در مواردی که شکستگی با جابهجایی یا آسیب سطح مفصل همراه باشد، بازگرداندن شکل طبیعی مفصل و حفظ پایداری زانو اهمیت بیشتری پیدا میکند. همچنین، درمان نامناسب یا باقی ماندن آسیب در سطح مفصل میتواند در طولانیمدت مشکلاتی مانند آرتروز زودرس زانو ایجاد کند.
به همین دلیل، آشنایی با آسیبهای همراه و روشهای درمان آن اهمیت دارد. در این مقاله، علاوه بر بررسی این موارد، فیلم جراحی شکستگی پلاتوی تیبیا در یک بیمار ۴۷ ساله که به دنبال تصادف با خودرو دچار این آسیب شده است نیز بررسی میشود.
فیلم جراحی شکستگی پلاتو تیبیا آقای 47 ساله در تصادف با خودرو
در این بیمار ۴۷ ساله که به دنبال تصادف با خودرو دچار شکستگی قسمت خارجی پلاتوی تیبیا شده بود. در شکستگی قسمت خارجی پلاتوی تیبیا، یکی از مکانیسمهای معمول، وارد شدن ضربه به قسمت خارجی زانو و ایجاد نیرویی است که زانو را به سمت داخل متمایل میکند. در این حالت، استخوان ران میتواند فشار زیادی به قسمت خارجی پلاتوی تیبیا وارد کند و باعث شکستگی، ترک خوردن یا فرورفتگی سطح مفصل شود.
در این بیمار هم سطح مفصل بهصورت شکافدار شکسته و بخشی از آن نیز به سمت پایین فرو رفته بود. ابتدا دکتر شریف زاده، جراح و متخصص ارتوپدی اختلاف ارتفاع ایجادشده در سطح مفصل را اصلاح کردند و قسمت فرورفته نیز بالا آوردند تا ارتفاع طبیعی آن بازگردد. سپس با قرار دادن چند پیچ در زیر سطح مفصل و یک پلاک در کنار استخوان، قطعات شکستگی در موقعیت مناسب ثابت کردند. در نهایت، مینیسک آسیبدیده نیز ترمیم و با نخهای مخصوص ثابت کردند تا عملکرد طبیعی خود را حفظ کند.
استخوان پلاتوی تیبیا کجاست ؟
پلاتوی تیبیا به قسمت بالایی استخوان درشت نی یا همان استخوان ساق پا گفته میشود که مستقیماً در تشکیل مفصل زانو نقش دارد. سطح بالایی این استخوان در زیر استخوان ران قرار گرفته و بخشی از سطح مفصلی زانو را تشکیل میدهد.
پلاتوی تیبیا به دو بخش اصلی داخلی و خارجی تقسیم میشود. این سطوح به همراه استخوان ران، مفصل زانو را تشکیل میدهند و در انتقال وزن بدن از استخوان ران به ساق پا نقش دارند. به همین دلیل، زمانی که شکستگی این قسمت سطح مفصل را درگیر میکند، فقط خود استخوان آسیب ندیده و هماهنگی و پایداری مفصل زانو نیز ممکن است تحت تأثیر قرار بگیرد.
دکتر شریف زاده توضیحاتی مفید و کامل در قالب فایل صوتی درباره موضوعات و سوالات مرتبط با شکستگیها ارائه کردهاند که میتواند برای شما بسیار کاربردی باشد.
شکستگی پلاتو تیبیا چیست؟
شکستگی پلاتوی تیبیا در اثر ضربه شدید به زانو ایجاد میشود. تصادف با خودرو، سقوط از ارتفاع و برخی آسیبهای ورزشی از مهمترین عواملی هستند که میتوانند نیروی زیادی به این ناحیه وارد کنند. در افراد مسنتر یا افرادی که استخوان ضعیفتری دارند، حتی ضربههای با شدت کمتر نیز ممکن است باعث این نوع شکستگی شوند.
شکستگی پلاتو تیبیا چه آسیبهایی ایجاد میکند؟
شکل شکستگی پلاتوی تیبیا در همه بیماران یکسان نیست. گاهی شکستگی به صورت یک شکاف در استخوان ایجاد میشود و یک قطعه از قسمت خارجی یا داخلی پلاتو از محل خود جدا میشود. در برخی موارد، علاوه بر جدا شدن قطعه استخوان، سطح مفصل نیز به سمت پایین فرو میرود.
این فرورفتگی باعث میشود سطح مفصل دیگر صاف و هماهنگ نباشد و بین قسمتهای شکسته، یک اختلاف سطح ایجاد شود. این موضوع اهمیت زیادی دارد؛ زیرا سطح مفصلی زانو باید تا حد امکان صاف و هماهنگ باقی بماند تا حرکت مفصل و توزیع فشار در آن به شکل مناسبی انجام شود.
هرچه شدت ضربه بیشتر باشد، احتمال آسیب به بافتهای اطراف نیز افزایش پیدا میکند. در چنین شرایطی ممکن است مینیسک، رباطهای اطراف زانو و سایر بافتهای نرم نیز آسیب ببینند. به همین دلیل، هنگام بررسی این شکستگی فقط وضعیت استخوان بررسی نمیشود و باید شرایط خود مفصل و بافتهای اطراف آن نیز ارزیابی شود.
درمان شکستگی پلاتوی تیبیا
یکی از روشهای رایج برای درمان این نوع شکستگی، جراحی باز، جااندازی و تثبیت داخلی است. در این روش، محل شکستگی بهطور مستقیم در دسترس جراح قرار میگیرد، قطعات استخوان در موقعیت مناسب خود قرار داده میشوند و سپس با استفاده از پیچ و پلاک فلزی ثابت میشوند تا استخوان در وضعیت صحیح باقی بماند.
در برخی شکستگیها نیز ممکن است از تثبیت خارجی استفاده شود. در این روش، پینها یا سیمهایی در قسمتهای سالم استخوان قرار میگیرند و به یک ساختار خارجی متصل میشوند تا قطعات شکسته تا زمان ترمیم استخوان ثابت بمانند. در بعضی موارد، برای ثابت کردن بهتر برخی قطعات، علاوه بر فیکساتور خارجی از پیچ یا پلاک نیز استفاده میشود که به آن تثبیت هیبریدی گفته میشود.
در صورتی که در اثر شکستگی، بخشی از استخوان دچار نقص یا فرورفتگی شده باشد، ممکن است برای حمایت از این ناحیه از پیوند استخوان یا مواد جایگزین استخوان استفاده شود تا فضای ایجادشده پر شده و ساختار استخوان بهتر حفظ شود.
دوره نقاهت بعد از جراحی شکستگی پلاتوی تیبیا
دوره نقاهت بعد از جراحی شکستگی پلاتوی تیبیا به شدت شکستگی، میزان آسیب سطح مفصل و بافتهای اطراف و روند ترمیم استخوان بستگی دارد. حرکت دادن زانو و انجام تمرینهای توانبخشی، در صورت مناسب بودن شرایط بیمار، از مراحل ابتدایی بعد از جراحی آغاز میشود. با این حال، وزنگذاری روی پای عملشده باید بهتدریج و طبق نظر پزشک انجام شود؛ در برخی بیماران از حدود ۶ هفته و در شکستگیهای شدیدتر ممکن است ۱۰ تا ۱۲ هفته زمان نیاز باشد.
برای درمان آسیب مفصلی زانو یا شکستگی زانو، بررسی دقیق نوع آسیب و میزان درگیری سطح مفصل برای انتخاب روش درمان مناسب اهمیت زیادی دارد. برای ارزیابی وضعیت زانو و دریافت نظر تخصصی، میتوانید با دکتر سیدرضا شریف زاده، متخصص ارتوپدی و جراح زانو در تماس باشید تا شرایط شما بررسی و درباره روند درمان تصمیمگیری شود.
