چرا گاهی بهجای استفاده از پلاک و پیچ داخل بدن، استخوان شکسته را با میلهها و پینهایی از بیرون بدن ثابت میکنیم؟ این روش که به آن اکسترنال فیکساتور یا فیکساتور خارجی گفته میشود، در بعضی شکستگیها میتواند بهترین راه برای حفظ طول و راستای اندام و محافظت از بافتهای آسیبدیده باشد.
اما اکسترنال فیکساتور دقیقا چه کاری انجام میدهد و چرا در بعضی بیماران بهصورت موقت و در برخی موارد بهعنوان درمان نهایی استفاده میشود؟ در ادامه با اکسترنال فیکساتور، کاربردها و انواع آن، دلایل استفاده از این روش آشنا میشوید.
اکسترنال فیکساتور چیست؟
اکسترنال فیکساتور یک چارچوب فلزی در خارج از بدن است که با کمک پینها یا پیچهای مخصوص به استخوان متصل میشود و قطعات استخوان شکسته را در وضعیت مناسب نگه میدارد.
انواع اکسترنال فیکساتور
- فیکساتور یک طرفه
- فیکساتور حلقوی
- فیکساتور هیبریدی
اکسترنال فیکساتور دقیقا چه کاری انجام میدهد؟
همانطور که دکتر شریف زاده، جراح و متخصص ارتوپدی در ویدیو توضیح دادند، وظیفه اصلی اکسترنال فیکساتور، تثبیت استخوان و حفظ راستا و طول اندام است. پینها در قسمتهای مناسب استخوان، در بالا و پایین محل شکستگی قرار میگیرند و سپس به وسیله میلهها و اتصالات خارجی به یکدیگر متصل میشوند.
به این ترتیب، حرکت غیرطبیعی قطعات شکسته کاهش پیدا میکند و استخوان در موقعیتی قرار میگیرد که امکان مراقبت از آسیبهای اطراف و ادامه درمان فراهم شود. ثابت نگه داشتن اسکلت در شکستگیهای شدید اهمیت زیادی دارد، زیرا حرکت قابلتوجه قطعات استخوان میتواند به بافت نرم آسیبدیده فشار وارد کند و روند ترمیم را دشوارتر کند.
دکتر شریف زاده توضیحاتی مفید و کامل در قالب فایل صوتی درباره موضوعات و سوالات مرتبط با شسکتگیها ارائه کردهاند که میتواند برای شما بسیار کاربردی باشد.
چه زمانی از اکسترنال فیکساتور استفاده میشود؟
یکی از مهمترین کاربردهای اکسترنال فیکساتور در شکستگیهای باز و آسیبهای شدید بافت نرم است. در شکستگی باز، استخوان شکسته از طریق یک زخم پوستی با محیط بیرون ارتباط پیدا کرده و خطر آلودگی و عفونت مطرح است. در این شرایط، پزشک علاوه بر درمان شکستگی باید وضعیت پوست و بافتهای اطراف را نیز در نظر بگیرد.
اکسترنال فیکساتور همچنین ممکن است در شکستگیهای بسیار شدید، آسیبهای همراه با تورم زیاد و یا در بیمارانی که به دلیل شرایط عمومی هنوز آمادگی یک جراحی طولانی و قطعی را ندارند، استفاده شود. در چنین شرایطی، هدف اولیه میتواند ایجاد ثبات سریع استخوان با کمترین آسیب اضافی به بافتهای اطراف باشد.
آیا فیکساتور خارجی همیشه موقتی است؟
خیر. یکی از نکات مهم درباره این روش آن است که اکسترنال فیکساتور لزوما یک درمان موقت نیست. در بسیاری از موارد، مخصوصاً در آسیبهای شدید، ابتدا فیکساتور خارجی نصب میشود تا شرایط بیمار و بافت نرم اطراف بهتر شود. پس از کاهش تورم و آماده شدن پوست و بافتها، ممکن است پزشک فیکساتور را بردارد و از روش دیگری مانند پلاک، پیچ یا نیل داخل استخوانی برای تثبیت نهایی استفاده کند.
اما در بعضی شکستگیها، اکسترنال فیکساتور میتواند تا پایان دوره درمان باقی بماند و بهعنوان روش تثبیت نهایی مورد استفاده قرار گیرد. انتخاب بین این روشها به محل و نوع شکستگی، میزان آسیب استخوان و بافت نرم و شرایط کلی بیمار بستگی دارد.
مراقبت از اکسترنال فیکساتور
محل ورود پینها باید طبق دستور پزشک بهدرستی مراقبت شود، زیرا عفونت محل پین یکی از عوارض شناختهشده این روش است. همچنین تنظیمات فیکساتور، میزان تحمل وزن و زمان برداشتن آن باید بر اساس وضعیت شکستگی و نظر پزشک انجام شود.
برای دریافت اطلاعات بیشتر و مشاوره با دکتر سید رضا شریفزاده، جراح و متخصص ارتوپدی میتوانید با ایشان در تماس باشید.
