آیا بعد از تعویض مفصل لگن میتوان ورزش حرفه‌ای کرد؟ [پاسخ صوتی دکتر شریف‌ زاده]

دکتر سید رضا شریف‌زاده هستم، متخصص ارتوپدی و جراح لگن و زانو. در این ویس کوتاه می‌خواهم درباره نحوه بازگشت به فعالیت‌های ورزشی، به‌خصوص ورزش‌های سنگین مانند فوتبال، بسکتبال و والیبال، بعد از تعویض مفصل، به‌ویژه تعویض مفصل لگن، صحبت کوتاهی داشته باشم.

آیا بعد از تعویض مفصل لگن می‌توان ورزش حرفه‌ای کرد؟

همان‌طور که می‌دانیم و قبلا هم توضیح داده‌ام، در سال‌های اخیر با پیشرفت تکنیک‌های جراحی و بهبود انواع پروتزها، جراحی تعویض مفصل در سنین پایین‌تر نیز قابل انجام است. بنابراین، نیازی نیست بیمار درد و رنج را تا رسیدن به سن خاصی تحمل کند و سپس برای تعویض مفصل اقدام کند.

ما برای بهبود کیفیت زندگی بیماران، در بسیاری از موارد در سنین پایین‌تر نیز تعویض مفصل انجام می‌دهیم. به‌خصوص در مورد تعویض مفصل لگن که معمولا پیش‌ آگهی خوبی دارد، درد بیمار به میزان قابل‌توجهی کاهش پیدا می‌کند و فرد می‌تواند بعد از عمل به سطح قابل‌ قبولی از فعالیت‌های روزمره برسد.

اما سؤال اصلی این است که آیا بیمار بعد از تعویض مفصل لگن می‌تواند به فعالیت‌های ورزشی سنگین مانند فوتبال، والیبال، بسکتبال و تنیس برگردد؟ حتی اگر پیش از عمل هم ورزشکار بوده باشد، امکان بازگشت به این ورزش‌ها وجود دارد؟

پاسخ این سؤال متاسفانه منفی است. پروتزهای تعویض مفصل لگن به‌گونه‌ای طراحی شده‌اند که درد بیمار را کاهش دهند و عملکرد و کیفیت زندگی او را بهبود ببخشند؛ اما برای تحمل فعالیت‌های ورزشی سنگین طراحی نشده‌اند. در این فعالیت‌ها احتمال شل شدن، لق شدن، دررفتگی و شکستگی پروتز وجود دارد. بنابراین، حتی اگر بیمار پیش از عمل فوتبالیست بوده یا ورزش‌های سنگین انجام می‌داده است، بعد از تعویض مفصل لگن امکان بازگشت به این ورزش‌ها را ندارد.

چه نوع ورزشی بعد از تعویض مفصل لگن می‌توان انجام داد؟

البته ورزش‌هایی وجود دارند که بیمار می‌تواند بعد از عمل انجام دهد. پیاده‌روی، ورزش‌های آبی و حتی تمرینات بدنسازی سبک و کنترل‌شده، فعالیت‌های مناسبی هستند. این ورزش‌ها به افزایش قوای عضلانی و تقویت عضلات کمک می‌کنند و به همین دلیل می‌توانند در افزایش طول عمر پروتز نیز مؤثر باشند. اما ورزش‌هایی که با فعالیت شدید، تغییر مسیر ناگهانی یا احتمال ضربه همراه هستند، بعد از تعویض مفصل ممنوع است.